Ogaýo ştatynyň Durnuklylyk instituty suw dolandyryşy boýunça ylmy barlaglary goldajak, talyplaryň bilim derejesini ýokarlandyrjak we kampuslary has durnukly etjek “Advanced Drainage Systems” (ADS) bilen täze hyzmatdaşlygy yglan etdi.
Ýaşaýyş jaýlary, täjirçilik, oba hojalyk we infrastruktura bazarlaryna suw akabalaryny üpjün ediji kompaniýa Günbatar kampusyndaky Innowasiýa etrabyna iki sany iň täze ýagyş suwlaryny dolandyryş ulgamyny, şeýle hem olary gurnamak üçin pul sowgatlaryny, şeýle hem ylmy-barlag we okuw mümkinçiliklerini goldamak üçin serişdeleri sowgat berýär. Sowgadyň galan bölegi Inženerçilik öýüniň okuw jemgyýetini goldamak arkaly dürlüligi we inklüziwligi ösdürer we Uniwersitete kampusda gaýtadan işlemegi gowulandyrmaga kömek eder. Önüm sowgatlarynyň we pul sowgatlarynyň umumy bahasy 1 million dollardan geçýär.
“ADS bilen bu täze hyzmatdaşlyk Ogaýo ştatynyň Innowasiýa etrabyndaky täze gurluşyklardan çykýan ýagyş suwlarynyň akymyny dolandyrmagyny ep-esli gowulandyrar” diýip, Durnuklylyk institutynyň ýerine ýetiriji direktory Keýt Bartter aýtdy.
Ýagyş suwlaryny dolandyrmak täze gurluşyklar we täzeden gurluşyk işleri üçin möhüm ykdysady we ekologiýa meselesidir. Ösen sebitlerde ýagyş suwlarynyň akymy köllere, derýalara we ummanlara köp mukdarda hapa zäherleri getirýär; köplenç ýerüsti suw howdanlarynyň temperaturasyny ýokarlandyrýar, bu bolsa suw jandarlaryna ýaramaz täsir edýär; we ýagyş suwuny topraga siňdirip, ýerasty suwlaryň gaýtadan dikeldilmegine päsgel berýär.
Dolandyryş ulgamy binalardan, pyýada ýollaryndan we beýleki ýerlerden akýan ýagyş suwlaryny hapalaýjy maddalary tutup, soňra suwy şäheriň ýagyş kanalizasiýasyna ýuwaş-ýuwaş goýberýän birnäçe ýerzeminlerde saklaýar.
“ADS ulgamy kampusdaky ekosistema hyzmatlaryny gowulandyrar, bu bolsa Ogaýo ştatynyň durnuklylyk maksatlarynyň biridir” diýip, Bartter aýtdy.
Bu hyzmatdaşlyk howanyň üýtgemeginiň tupan hadysalarynyň sanyny we güýjüni ep-esli artdyryp, meseläni has-da agyrlaşdyrýan döwründe ýagyş suwlaryny dolandyrmaga ünsi çekýär. Şäher we welaýat düzgünleri tupandan dörän ýagyş suwlaryny dolandyrmak üçin täze işläp düzmegi talap edýär, bu bolsa bakteriýalary ýaýradýan we derýalary zaýalaýan bilelikdäki kanalizasiýalarda we beýleki ýagyş suw ulgamlarynda daşmalaryň öňüni alýar. Ýagyş suwlaryny dogry dolandyrmak, esasanam çökündileri saklamak arkaly suwuň hilini hem gowulandyryp biler.
ADS-iň prezidenti we baş direktory Skott Barbur ýagyş suwlaryny dolandyrmak bilen baglanyşykly kynçylyklaryň ADS üçin güýçli höweslendiriji güýç bolup durýandygyny aýtdy.
“Biziň esaslandyrmamyz şäher ýa-da oba ýerlerinde bolsun, suwdyr” diýip, ol aýtdy. “Biz Ogaýo ştatyna bu sowgat arkaly täze innowasiýa etraby üçin ýagyş suwunyň akymyny dolandyrmaga kömek etmäge begenýäris”.
Kompaniýa şeýle hem şäher suw serişdelerini dolandyrmak üçin iki ýagyş suw ulgamynyň has ulusyny janly laboratoriýa hökmünde ulanýan ylmy-barlag we okuw mümkinçiliklerini goldamagy meýilleşdirýär. Bu, Ogaýo ştatynyň mugallymlaryna, mysal üçin, Azyk, oba hojalyk we biologik inženerçilik (FABE) we Raýat, daşky gurşaw we geodezik inženerçilik kafedralarynyň kömekçi professoryna we Durnuklylyk institutynyň esasy mugallymy Raýan Winstona peýda getirer.
“Şäher ýerlerinde ýaşaýan adamlaryň köpüsi suwunyň nireden gelýändigi ýa-da nireden gidýändigi barada pikir etmeýärler, sebäbi infrastrukturanyň köp bölegi ýeriň aşagynda gizlenýär” diýip, Winston aýtdy. “ADS ulgamyny gurnamak, okuwçylara synpdan daşarda durnukly suw dolandyryşy barada öwrenmek üçin amaly mümkinçilikleri döredip biljekdigimizi aňladýar”.
Winston FABE talyplarynyň esasy toparynyň fakultet geňeşçisi bolup, ol ADS ulgamynda saklanýan suwy çykaryp, ony landşaft suwaryşynda ulanjak ýagyş suwuny ýygnamak ulgamyny döreder. Talybyň jemleýji hasabaty uniwersitete ýagyş suwuny gaýtadan işlemäge we içimlik suwunyň sarp edilişini azaltmaga mümkinçilik berer. ADS diňe bir topary goldamak bilen çäklenmän, eýsem, onuň önümi ösdürmek boýunça ýerine ýetiriji wise-prezidenti hem toparyň geňeşçisi bolup hyzmat eder.
“Ogaýo ştatynyň uniwersitetinde ylmy-barlag we okuw üçin önümlerimiziň ulanylmagy hyzmatdaşlygyň iň gyzykly taraplarynyň biridir” diýip, ADS-iň marketing, önüm dolandyryş we durnuklylyk boýunça ýerine ýetiriji wise-prezidenti Braýan King aýtdy. “Biz Inženerçilik fakultetiniň okuw jemgyýetine beren sowgadymyz arkaly az wekilçilikli toparlardan inženerçilik talyplaryny goldamakdan aýratyn begenýäris”.
“ADS önümlerinde ulanylýan materiallaryň üçden iki bölegi gaýtadan işlenip bilýän materiallardyr” diýip, King sözüniň üstüne goşýar. Ogaýo Döwlet Uniwersiteti kampusda bir akymly gaýtadan işlemegi hödürleýär we ýakynda ýogurt gaplary we beýleki gaplamalar üçin 5-nji görnüşli plastiki (polipropilen) kabul etmek işini giňeltdi. Sowgadynyň bir bölegi hökmünde ADS uniwersitetiň Gaýtadan Işlemek Hukuky kampaniýasynyň iň uly hemaýatkäri bolar.
“Kampusda gaýtadan işlemek näçe gowy bolsa, ADS önümleri üçin şonça-da köp material ulanylýar” diýip, King aýtdy.
Bu hyzmatdaşlyk Ogaýo administrasiýasynyň we meýilnamalaşdyryş toparlarynyň kampusy has durnukly etmek üçin berk ygrarlylygy netijesinde mümkin boldy. Desgalaryň işleýşi we ösüşi boýunça bölümiň suw we galyndylary boýunça hünärmenleri, dizaýn we gurluşyk toparynyň we uniwersitetiň landşaft arhitektorlarynyň tehniki goldawy bilen bu mümkinçilikden peýdalandylar.
Bartter üçin ADS bilen täze gatnaşyklar ylmy barlaglary, talyplaryň bilim almagyny we kampus işlerini birleşdirmegiň ägirt uly mümkinçiliklerini görkezýär.
“Ogaýo ştatynyň esasy serişdelerini şeýle bir ýere jemlemek akademiki üçlügi emele getirýär” diýip, ol aýtdy. “Bu, hakykatdanam, uniwersitetiň durnuklylyk çözgütlerimiziň bilimine we ulanylyşyna nähili goşant goşup biljekdigini görkezýär. Bu hyzmatdaşlyk diňe bir biziň kampuslarymyzy has durnukly etmek bilen çäklenmän, eýsem geljekki ýyllarda ylmy-barlag we okuw işleri üçin hem peýda getirer”.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 25-nji iýuly
